Reintegraite met beleid: bureau Gids

Fraai gelegen in de wijk Wittevrouwen, bevindt zich Gids, een klein reïntegratiebureau dat voornamelijk trajecten voor mensen met een vangnetindicatie verzorgt. Tot januari 2007 heeft Gids gedurende anderhalf jaar een groep van 45 voormalige ID werknemers in traject gehad. Deze groep werd begeleid door reïntegratie consulente Anita van Zand. Een medewerkster van de Werklozenbond had op 12 april een gesprek met haar.

Hoe ben je bij Gids gekomen?
De basis is gelegd toen ik bij Stadstoezicht werkte als wervingsconsulent. De stop van de ID regeling maakte die functie overbodig. Ik werd toen werkgeversbezoeker bij Sagenn en had de taak om werkgevers te informeren over de stopzetting van de subsidie op de ID banen en de consequenties daarvan. Na afloop van dat project ben ik bij UW gaan werken. UW zou de  groep ID werknemers gaan bemiddelen en ik heb geholpen dat project op te starten. Helaas bleek het niet mogelijk dat zo te doen dat het mensen recht doet, het project was  te groot. Na een jaar kwam ik tot de conclusie dat UW voor mij geen organisatie was om binnen te werken. Inmiddels was het duidelijk dat Gids een groep ID-ers in dienst zou nemen en gelukkig kon ik daar terecht.

De meeste ID werknemers zijn destijds doorgestuurd naar UW en WWBU. Waarom is er ook een aantal mensen bij Gids in traject gekomen?
De gemeente wilde niet dat deze mensen in de bijstand zouden belanden. UW en WWBU konden direct werk bieden. Dit betrof echter voornamelijk fysieke werkzaamheden en veel mensen waren op leeftijd, of ze hadden beperkingen. An-
ren voelden zich erg ongelukkig binnen die organisaties, of  hadden een heel andere werkachtergrond. Gids fungeerde als een soort reserve organisatie, die niet direct werk te bieden had, maar wel een groot netwerk van potentiële werkgevers. Uiteindelijk is het gelukt om voor iedereen binnen drie maanden een voorlopige werkplek te vinden en of dat nou in eerste instantie vrijwilligerswerk was, of werk met loonkosten subsidie, dat maakte niet uit.

Gids maakt gebruik van een individueel gerichte benadering. Heeft dit jullie voorkeur?
Een groepsgerichte benadering kan op zich heel goed werken, doordat mensen met elkaar dingen kunnen delen, maar vaak is het moeilijk om een goede groep samen te stellen. Ook vindt niet iedereen een groep prettig. Bij de grotere reïntegratiebureaus is een groepsgewijze aanpak vaak de enige mogelijkheid, gezien de prijs van de trajecten en de hoeveelheid mensen die ze moeten begeleiden.

Hoe hoog was het uitstroompercentage binnen de groep ID-ers?
Uiteindelijk heeft 85 % een baan gevonden. Daarbij zijn de gesubsidieerde banen ook meegerekend. De subsidie op deze banen is voor maximaal drie jaar en in de loop van die drie jaar gaan wij deze mensen begeleiden bij het vinden van een andere baan. Voor mensen ouder dan 55 jaar, is er de vangnetplus subsidie; een iets hogere subsidie met een termijn tot 2012. Veel mensen zitten dan heel dicht bij hun pensioengerechtigde leeftijd, dus ik hoop dat de gemeente tegen die tijd deze mensen laat zitten waar ze zijn.

Maken jullie gebruik van de mogelijkheid tot het aanbieden van scholing?
De gemeente staat steeds meer open voor scholingsverzoeken. Het is belangrijk dat cliënten zelf kunnen motiveren waarom ze een bepaalde opleiding denken nodig te hebben. Het meest markante voorbeeld is dat iemand nu de opleiding tot hoefsmid volgt. Ik heb geprobeerd haar in een vangnetbaan te plaatsen bij de gemeentelijke dierenambulance, maar dat is niet gelukt. Hoewel ze nu een WW-uitkering heeft, heb ik nog steeds contact met haar en ook met haar UWV consulente. Omdat het oorspronkelijke plan niet gelukt is, vind ik het prettig toch nog een bijdrage te leveren en dat kán binnen Gids ook. Om succesvol te zijn is het belangrijk dat de reïntegratie een gezamenlijk doel wordt en heel erg van de persoon zelf uitgaat. En als die samenwerking dan via een ander pad loopt, weet ik dat altijd wel te verantwoorden. Het duurt dan misschien iets langer, maar dan krijg je wel een kwalitatief beter resultaat.

Maken jullie gebruik van het PRB als reïntegratiemiddel?
We willen ons er meer op gaan richten. We hebben al veel gesprekken gevoerd met mensen die met een PRB bezig zijn en we hebben in april samen met onder andere Centrum Trijn van Leemput een miniconferentie georganiseerd over het PRB. Mensen met een PRB blijken echter een hoge opleidingsbehoefte te hebben, zodat er binnen het budget vaak geen ruimte meer overblijft voor begeleiding door ons. Maar als ik dan al een paar gesprekken met zo iemand gehad heb, dan zit zijn plan ook in mijn hoofd en als ik dan ideeën of tips heb, neem ik vaak toch even contact op. Commercieel gezien ligt dat natuurlijk best moeilijk, omdat je iets levert zonder dat je daarvoor betaald wordt.

Werken jullie met nog andere organisaties samen?       
We hebben veel banden met de politiek. Verder zijn er contacten met Altrecht, Centrum Maliebaan, Wijk Werkbedrijven Utrecht en met alle stichtingen die ID werknemers in dienst gehad hebben. Wij hebben veel contacten in de non-profit wereld. Er worden veel mensen met een vangnetindicatie daar geplaatst, omdat het wat veiliger voelt en er is meer een attitude van werk ter beschikking willen stellen voor mensen die net een stukje extra nodig hebben.
Binnen de commerciële bedrijven lijkt de bereidheid om aan functie-eisen te sleutelen er pas te zijn als er sprake is van schaarste op de arbeidsmarkt.

Gids heeft een zeer hoog uitstroompercentage bereikt. Hoe is dit te verklaren?
Wij onderscheiden ons van de grote bureaus, doordat we niet commercieel zijn en een individuele aanpak hebben. Wat ook meespeelt is de relatief goedkope opzet van deze organisatie, doordat we allemaal uitvoerend zijn. De gemeente besteedt bij voorkeur uit aan grote commerciële reïntegratiebureaus, tegen een lage prijs. In het beleid wat de gemeente maakt, is er wel aandacht voor de menselijke kant, maar bij de aanbestedingskant wordt vooral gekeken naar de zakelijke kant. Bij de grote reïntegratiebedrijven werkt hetzelfde proces. Daar heb je de reïntegratieconsulenten en een aparte afdeling die de aanbesteding doet. Er is dan geen band met de uitvoerder, waardoor je een soort tekentafeltrajecten krijgt.

Jullie hadden de ID werknemers in dienst en detacheerden hen naar organisaties waar ze vrijwilligerswerk konden doen. Werken jullie nog steeds met deze constructie? 
Ik vind het wel een geslaagde aanpak, maar je kunt natuurlijk hetzelfde doen met een soort stage, of een vangnetbaan. Het probleem van detacheren is dat je een heel stuk bedrijfsrisico neemt. Door de wet poortwachter is een werkgever zelf verantwoordelijk voor zieke werknemers en daardoor is hij heel terughoudend om mensen met beperkingen aan te nemen. Met de ID werknemers werd dit risico afgedekt door de gemeente, maar als wij nu iemand aannemen en er is geen WIA indicatie, dan nemen we een ontzettend groot risico. Desondanks hebben wij een vijftal mensen in dienst genomen en
detacheren hen. Dat kon, omdat wij al anderhalf jaar ervaring met hen hadden.

website: www.stichtinggids.nl